Historyi polskiéj treściwie opowiedzianéj ksiąg dwanaście

Front Cover
W drukarni J. Bergera, 1880 - Poland - 429 pages
0 Reviews
 

What people are saying - Write a review

We haven't found any reviews in the usual places.

Selected pages

Contents

Other editions - View all

Common terms and phrases

Popular passages

Page ii - ... zapasów upadającego państwa wpłynął korzystnie na ich sposób pojmowania dziejów, na sąd, który o nich wydawali a który był zarazem ugruntowanym sądem poważniejszej i dojrzalszej części narodu. Wadom Rzeczypospolitej zbyt byli bliskimi, aby ich nie znali; doświadczenia — zbyt naocznymi, aby się mylić mogli w wskazywaniu obłędów politycznych, jakie spotykali w dziejach
Page 73 - Skutkiem tego były nietylko układy z panującym, które uprzywilejowanie jednostek przeniosły na całą politycznie żyjącą społeczność i władzę królewską osłabić musiały, ale częsty rozbrat między tak zewnętrzną jak wewnętrzną polityką króla a narodu, rozbrat, który nie dozwalał królom odegrać odpowiedniej ich potędze roli, a własna ich ziemię, Litwę, uczynił przedmiotem ustawnego zaborczego dążeniu ze strony Polski.
Page 73 - przerwała prawidłowy rozwój Polski właściwej tak stanowczo, wprowadziła ją na tak różne koleje, że zapisać ją należy jako raptowne zamknięcie epoki organizacji od tronu, a mianowicie od rodzimej dynastii początek biorącej".
Page iii - ... nas prawa nieuchronne, którym każde podlega społeczeństwo. Wytrącono najistotniejszy czynnik badania, czynnik porównawczy. W ten sposób z jednego z najmłodszych narodów, występujących na arenie cywilizacji europejskiego Zachodu, staliśmy się w własnych oczach narodem prześcigającym, cały Zachód rozwojem form konstytucyjnych i republikańskich: z błędów i zboczeń myśli politycznej utworzyliśmy sobie szkodliwe laury idealne; w wolnej elekcji, w konfederacjach, ba, nawet...
Page 372 - Polski otwierała się droga korzystania z zawikłań, aby się dźwignąć z dotychczasowej zależności i upadku, a to za pomocą przeprowadzenia mniejszej lub większej reformy wewnętrznej, zmocnienia sił wojennych i zapomożenia skarbu, i zajęcia krzepkiego stanowiska po, jednej lub drugiej stronie. O zużytkowaniu położenia w związku z Rosyą, myślał król i partya królewsko-rosyjska z Michałem Poniatow-" skim na czele, o Lakiemie zużytkowaniu myślał Ks.
Page 11 - Słowianin od najdawniejszych czasów występuje jako fatalista, długo znoszący złe, chociaż nie bez dzielnej siły, gdy się zerwie do walki. Z fatalizmu płynie jego niedbalstwo o jutro, jego żywa i lekkomyślna wesołość w przededniu nieszczęścia. Przyczyny złego rzadko szuka w sobie, tem chętniej za sobą; używający w chwili pomyślnej, kłótliwym jest, niezgodnym i nieufnym w chwilach, gdzie potrzeba zebrania wewnętrznego i jedności. Ruchy ludowe lubi, skuteczność organizacyi...
Page 74 - ... stracił poczucie jednolitości państwa i jego władcy, odłączył swój interes od jego sprawy" i pojawiają się teraz układy z panującym oraz rozbrat pomiędzy polityką społeczeństwa i króla. Kapitałem Polski Kazimierzowej „żył naród w epoce swego cywilizacyjnego rozrostu na Wschodzie, a nieszczęściem jego było, że z wzorów tej Kazimierzowej Polski nie umiał wynieść jednego — monarchicznej myśli, która była jej duszą...
Page 198 - Nietolerancya, gorące uchwycenie się pewnej nauki religijnej za granica, łączyła i topiła w jedność interesa feodalnego pana, rycerza, mieszczanina, sięgała do ludu wiejskiego, szeregując ich często w jeden obóz; u nas ruch religijny nie postawił różnowierczego pana obok różnowierczego szlachcica, mieszczanina, nie uratował przed eksterminacyjną polityką szlachty, ludu nie poruszył wcale.
Page 256 - Piętnem wybitnym rządów Zygmunta w polityce wewnętrznej i zewnętrznej był punkt widzenia katolicki. W zasadzie słuszny, bronił on Polskę na zewnątrz od osamotnienia, stawiał ją w jednej linii obronnej z Rzymem, cesarzem i Hiszpanią... I wewnątrz, jako dążący do unifikacji religijnej ogromnej przestrzeni Rzeczypospolitej, Zygmunt...
Page 246 - W miarę też, jak ciężar tej kupy przebijał europejską formę państwa, nadawaną Polsce przez króla, dwór i senat, Europa oceniała trafniej chaos tego kraju, brała się zuchwale do wyzyskiwania go w swoim interesie, zaprzęgała do rydwanu swoich widoków (Francya, Austrya), uczyniła z anarchii polskiej dogmat równowagi europejskiej, a za naruszeniem go przez samychże Polaków, wzięła udział w rozbiorze lub obojętnie go przyjęła.

Bibliographic information